Những tai họa bất ngờ cho chúng ta biết điều gì?

Hình minh họa: Những tai họa bất ngờ cho chúng ta biết điều gì?. Bách Khoa Tri Thức

(Nguồn ảnh: Internet)

Những tai họa bất ngờ cho chúng ta biết điều gì?

Con người bắt đầu chinh phục thiên nhiên từ lúc nào? Từ lúc con người bắt đầu biết cách dùng lửa chính là lúc bắt đầu công cuộc chinh phục với sự cố gắng không có giới hạn. Từ khi con người biết đẽo những dụng cụ bằng đá, qua mấy chục nghìn năm, con người đã đạt được vô số những thành tựu chinh phục thiên nhiên vĩ đại, thậm chí cả bầu trời, đại dương, mặt đất... Vài trăm năm trước, có những nơi chưa được coi là khu vực hoạt động của con người thì nay không có nơi nào là không có dấu vết của con người. Dấu chân của con người đã đặt lên Mặt Trăng; tàu phi hành vũ trụ đã ra khỏi Thái Dương Hệ, trở thành những sứ giả mà con người gửi đến sự sống thông minh ở những hành tinh khác.

Hiện nay, con người đã hoàn toàn nắm được cả tự nhiên hay không? Đương nhiên là không, chúng ta chưa thể nắm được cả tự nhiên. Những thiên tai bất ngờ thường xuyên xảy ra đang tấn công loài người, khiến cho con người trở tay không kịp. Những thảm họa này giống như những ác ma đang lởn vởn quanh chúng ta, chỉ chực tấn công chúng ta. Ngày hôm nay chúng ta chưa thể hoàn toàn chế ngự những thiên tai, một mặt là do quy mô của nó quá lớn, mặt khác là do trước khi thiên tai xảy ra không có chút dấu vết nào, mà nó ập đến quá bất ngờ. Đây là những bí ẩn của thiên nhiên khiến con người đau đầu hàng trăm nghìn năm nay. Tương truyền lục địa Atlantic dưới đáy Đại Tây Dương chính là vùng đất bị chìm xuống đáy biển do một lần động đất có quy mô cực lớn. Những thiên tai bất ngờ chính là những cửa ải nguy hiểm mà con người phải trải qua trong quá trình phát triển của mình.

Những thảm họa mà con người đã trải qua không thể kể hết được. Xa xưa không nói, chỉ nói ngay đến núi lửa Pelee trên đảo Saint Pierre hoạt động lại vào năm 1902 đã tiêu hủy hoàn toàn cả vùng dần cư trên Đại Tây Dương. Theo lời kể của các nhân chứng, 7 giờ 45 phút sáng ngày mồng 8 tháng 5, cùng với một tiếng nổ kinh thiên động địa, núi lửa Pelee phun trào, trong khi trước đó không hề có bất kì một dấu hiệu nào. Tiếng nổ lớn như có vài nghìn khẩu đại pháo bắn ra cùng một lúc, cả đảo Saint Pierre chìm trong biển lửa, hàng chục nghìn, hàng vạn cư dân đã chết trong thảm họa này. Trong 18 chiếc thuyền neo đậu tại hải cảng, chỉ có duy nhất chiếc thuyền đến từ London - Anh là may mắn thoát hiểm. Tai họa thảm khốc này đã khiến cho đảo Saint Pieer xưa nay vốn lặng lẽ âm thầm trở nên nổi tiếng toàn thế giới, nhưng trong bản đổ thế giới xuất bản từ đó về sau, đảo Saint Pieer đã không còn tồn tại nữa.

Thảm kịch đảo Saint Pieer đã thành lịch sử, nhưng đến nay vẫn để làm đau đầu các nhà khoa học là, trước khi núi lửa Pelee hoạt động thực sự không có chút dấu hiệu nào sao? Khi đó, rất nhiều núi lửa ngừng hoạt động hoặc những núi lửa đã chết vẫn bốc hơi nước hoặc một chút khí ra ngoài cũng không phải chuyện hiếm gặp. Một năm trước khi núi lửa Pelee hoạt động lại cũng đã có người trông thấy hơi nước phun ra từ miệng núi. Ngày 2 tháng 4 năm 1902, và cuối tháng đó đã có người nhìn thấy miệng núi lửa phát ra những ngọn lửa, bụi núi lửa còn bay đến tận cảng Saint Pieer. Những hiện tượng này mấy trăm năm đã là chuyện rất bình thường với người dần khu vực gần núi lửa. Họ không có chút để phòng nào với tai họa từ một ngọn núi lửa đã chết. Khi núi lửa phun trào như xé nứt mặt đất, đá, macma nóng chảy, dung nham núi lửa bao vây lấy người dân, lúc đó muốn thoát cũng không kịp nữa.

Thảm họa núi lửa Pelee

Trận thiên tai xảy ra đột ngột tại vịnh Lituya Canada ngày mổng 9 tháng 7 năm 1958 cũng khiến người ta nghe mà rợn người. Đêm hôm đó, trên mặt vịnh Lituya sóng êm biển lặng, bốn bề yên tĩnh. Những tàu thuyền dừng trên vịnh cũng đã yên lặng hết rồi, các thủy thủ trên tài đều đã say giấc. 10 giờ 16 phút, đột nhiên, một tiếng động lớn đánh thức các thủy thủ trên tàu. Chiếc tàu lắc một cách dữ dội khiến cho họ cảm thấy như đang xảy ra động đất. Các thủy thủ đổ lên boong tàu, cảnh tượng trước mắt khiến họ sững sờ: một con sóng lớn như một bức tường nước đang đổ ập xuống thuyền, lúc đó chạy cũng không còn kịp nữa.

Theo lời kể của các nhân chứng, đợt sóng khổng lồ đó cao tới 520 m, còn cao hơn tòa nhà ESB cao 100 tầng ở New York Mỹ đến hơn 100 m, là cơn sóng đáng sợ nhất người ta từng thấy trong lịch sử. Trước đó, kỷ lục cao nhất là trận sóng cao 147 m vào ngày 27 tháng 10 năm 1936, địa điểm cũng là vịnh Lituya. Cơn sóng đã phá hủy tàu thuyền, còn cuốn phăng cả cánh rừng ven bờ, làm bật rễ những cây to chắc khỏe cuốn ra biển. May mắn là, khu vực này thưa người nên không có những thiệt hại quá lớn về người và của. Canada vốn định khai thác vịnh Lituya thành khu du lịch, nhưng vì nơi này liên tiếp xảy ra sóng thần nên kế hoạch này đành phải bãi bỏ.

Thảm họa sóng thần

Trận sóng thần tại Lituya chính là do trận động đất 7,9 độ richter gây ra, trận động đất kinh hoàng này đã tạo ra sóng thần. Cũng giống như núi lửa đảo Saint Perre phun trào, trước khi sự việc xảy ra không có bất cứ dấu hiệu nào đủ để người ta có thể đưa ra phán đoán, hoặc nếu có, e rằng người ta cũng không để ý.

Núi Phú Sĩ là ngọn núi lửa đã tắt nổi tiếng của Nhật Bản. Nhưng từ năm 1989, người ta đã phát hiện rất nhiều hiện tượng bất thường. Ví dụ trên đỉnh núi Phú Sĩ đã vài lần xảy ra trận những động đất có thể cảm nhận thấy, có những đoạn sườn núi đã xảy ra lún sụt. Vì vậy một số nhà địa chấn học đã cảnh báo, núi Phú Sĩ sắp hoạt động trở lại, và có thể phun trào. Theo những ghi chép lịch sử, lần hoạt động cuối cùng của núi Phú Sĩ là 300 năm về trước. Hiện nay, xung quanh núi Phú Sĩ có rất nhiều nhà máy kỹ thuật cao, nếu núi Phú Sĩ phun trào sẽ gây nên những tồn thất vô cùng nặng nề. Nhưng nếu dời những nhà máy kỹ thuật cao này tới khu vực an toàn mà núi Phú Sĩ không phun trào, chỉ là những lo lắng hão huyền, thì tồn thất cũng lớn tới mức không thể tưởng tượng được, ở tình thế tiến thoái lưỡng nan này, các nhà khoa học Nhật Bản chỉ còn biết ngày đêm tăng cường giám sát núi Phú Sĩ, nhằm có biện pháp thích hợp trước khi đại nạn xảy ra. Đây là lựa chọn tốt nhất, nhưng cũng là lựa chọn không chắc chắn nhất, vì con người suy cho cùng vẫn chưa thể nắm được hoàn toàn quy luật xảy ra những thiên tai này.

Có thể khẳng định, những thảm họa thiên nhiên xảy ra bất ngờ là có quy luật, nhưng quy luật đó dường như là một câu đố được nhào nặn trong “bàn tay” của tự nhiên, chưa được con người biết đến. Khao khát tìm ra lời giải cho câu đố này, con người cẩn phải không ngừng nỗ lực hơn nữa. Song chúng ta có thể tin chắc rằng, chỉ cần cố gắng thăm dò tìm kiếm, chúng ta nhất định sẽ có thể nắm được quy luật hoạt động của các thảm họa bất ngờ, và giảm những tồn thất của thiên tai xuống mức thấp nhất.

Những tai họa bất ngờ cho chúng ta biết điều gì? || Bách Khoa Tri Thức || Khám phá thế giới